Procedury opierają się na przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6.02.2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. Nr 47, poz. 401) oraz normach serii PN-EN 12811.

Stosownie do postanowień § 110 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6.02.2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. Nr 47, poz. 401), użytkowanie rusztowania dopuszczalne jest dopiero po dokonaniu jego odbioru przez kierownika budowy lub uprawnioną osobę. W rozporządzeniu nie sprecyzowano jednak, jakie uprawnienia powinna posiadać taka osoba. Interpretując ten przepis najczęściej wymienia się osobę z uprawnieniami budowlanymi w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, o której mowa w art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane (t.j.: Dz.U. z 2024 r., poz. 725 ze zm.).

W powyższym rozporządzeniu w pierwszej kolejności jako odbierającego rusztowanie wymienia się kierownika budowy, a w drugiej kolejności dopuszcza uprawnioną osobę; dlatego to „uprawniona osoba” powinna mieć uprawnienia budowlane takie jak kierownik budowy. Z kolei dla kierownika budowy wymagane są uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, stąd można założyć, że analogiczny wymóg powinien dotyczyć „osoby uprawnionej”.

Wykonanie odbioru rusztowania przez osoby bez uprawnień konstrukcyjno-budowlanych może być uznane za przekroczenie zakresu uprawnień. Brak konieczności powołania kierownika budowy nie zwalnia danego pracodawcy z obowiązku odbioru rusztowania przez osobę posiadającą wymagane kwalifikacje. Tym samym w takim przypadku pracodawca powinien skorzystać ze specjalisty spoza zakładu pracy.

Odbioru rusztowania powinien zatem dokonać kierownik budowy, inspektor nadzoru lub osoba z uprawnieniami budowlanymi po zakończeniu montażu, przed użytkowaniem. Wymagany jest protokół odbioru z takimi danymi, jak: typ rusztowania, miejsce montażu, wysokość, data, nazwa kontrolującego, dopuszczalna nośność, zakotwienia i uwagi.

Dokonując odbioru rusztowania należy zwrócić uwagę na jego posadowienie i stabilność, a w szczególności:

• stabilne, równe podłoże (bez osiadania),
• zastosowane podkłady i stopy zgodnie z instrukcją,
• brak posadowienia na elementach przypadkowych (cegły, odpady),
• prawidłowe wypoziomowanie całej konstrukcji.

Przy budynkach wysokich należy również zwrócić szczególną uwagę na osiadanie gruntu i odkształcenia dolnych kondygnacji.

Niezwykle istotną kwestią jest kotwienie rusztowania. Tym samym należy zwrócić uwagę na to, czy:

• kotwy zostały rozmieszczone zgodnie z projektem / DTR,
• zapewniono odpowiednią liczba kotew (zagęszczona przy narożach i górnych kondygnacjach),
• zapewniono właściwy rodzaj kotew (mechaniczne / chemiczne),
• kotwy osadzone zostały w elementach konstrukcyjnych budynku,
• nie zastosowano kotwienia do elementów niekonstrukcyjnych (styropian, blacha).

Konieczna jest również ocena konstrukcji nośnej, a więc:

• kompletność ram, stojaków, rygli, stężeń,
• brak elementów uszkodzonych lub prowizorycznych,
• prawidłowe połączenia (zabezpieczenia przed wysunięciem),
• zastosowane stężenia pionowe i poziome.

Należy także poddać analizie czy pomosty robocze mają pełne wypełnienie, są zabezpieczone przed podniesieniem, posiadają odpowiednią nośność oraz czy nie posiadają uszkodzeń. Ponadto należy sprawdzić, czy zapewniono niezbędne zabezpieczenia przed upadkiem (balustrady ochronne, bortnice, krawężniki, siatki ochronne itp.) oraz bezpieczne dojścia (drabinki, schody itp.).

Po pozytywnym sprawdzeniu:

• sporządzić protokół odbioru rusztowania,
• dopuścić rusztowanie do użytkowania,
• poinformować użytkowników o zasadach eksploatacji,
• ustalić harmonogram kontroli okresowych.

Należy również przypomnieć, że ponowne kontrolne rusztowania należy przeprowadzić:

• po silnym wietrze,
• po opadach śniegu,
• po każdej przebudowie,
• po dłuższej przerwie w użytkowaniu.

Podstawa prawna:

• § 110 ust. 1 rozporządzenia rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6.02.2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. Nr 47, poz. 401)
• art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane (t.j.: Dz.U. z 2024 r., poz. 725 ze zm.).

Źródło: Legalis